B

Kazayla Reşat Hoca’dan Mühendislik Jeolojisi almasak, bu sunumdan haberimiz olmaycak. Hatta üniversitede, Hacettepe Üniversitesi Doğal Afetler Araştırma ve Uygulama Merkezi (HÜDAM) diye birşeyin olduğunu öğrenmiş olduk, internet sağolsun. 7 Ekim 2009′da Hacettepe Üniversitesi Yerbilimleri Fakültesi.. Konuşmacı, Japon Tokai Üniversitesi’nden Ömer Aydan.. Konu, orta büyüklükte ağır hasarlı L’Aquila Depremi (İtalya) ile orta büyüklükte az hasarlı Suruga Körfezi (Japonya) Depremi. Kısaca iki depremin özellikleri ve karşılaştırılması..

Sonuçta sıkıcı olduğu kadar da öğretici bir sunumdu. Hemen hemen aynı büyüklükteki iki deprem, iki farklı ülkede meydana gelmiş, sonuçlarsa çok farklı olmuş. İtalya yıkılırken, Japonya az hasarla atlatmış. Bunun nedenlerini ele alan sunumu, kendi adıma şöyle özetleyebilirim. 1970 yılında (40 yıl önce) Japonya’da çıkan yönetmeliğe göre yapılan bir akvaryumda hasarın olmadığı fotoğrafla gösterilirken, İtalya’da deprem sonrası yaşanan görüntüler, 19 Ağustos 1999′da Gölcük merkezli depremin acı görüntüleri gibi. İtalya’daki evler bizim ülkemizdeki yapılar gibiymiş. Ya yığma ya da demiri, betonu çalınmış. Depremle yaşamaya alışan Japonlarsa mevcut yapları güçlendiriyormuş. Özetle bir afete, doğal afet diye bakan İtalyanlar ile bir afeti doğal kabul eden ve hazırlanan Japonlar arasındaki güzel bir karşılaştırma yapıldı. Belirtmeye gerek yok; ama bizim de İtalyanlardan bir farkımız yok.

Ayrıca Japonya’da depremi önceden haber vermek için kullanılan yöntemden de söz edildi. P ve S dalgalarından yararlanılan sistemin deprem tahmini olmadığı, depremden önce özellikle elektrik, doğalgaz gibi sistemleri kapatmak için kullanıldığı söylendi. Gene de Ömer Hoca depremi bugünkü teknoloji ile bilmek zor, bir gün hava tahmini gibi deprem tahmini yapılacak, buna inanıyorum dedi. Ben de dayanadım, sunum bitince.. Özellikle son dönemde de yazılı ve görsel basında öne çıkan deprem tahmini haberleri üzerine, İstanbul Teknik Üniversitesi’nin yürütücülüğündeki kayaç gerginliği ile deprem tahmini olur mu diye sordum ve soruma ilginç bir yanıt aldım. Kayaç üzerine uygulanan kuvvetin sonucu elektromanyetik alanda bir değişim olduğunu öğrendim. Bunun deneyleri yapılmış ve gözlenmiş. Hatta bu deney yapılırken, hayvanların verdiği tepkileri öğrenmek için deney hayvanları kullanılmış. Bu yanıttan sonra yerdurumu.com’da yayınlanan proje ile ilgili soru işaretleri oluştu, şimdilik..